آموزش اندازه‌گیری قند خون با دستگاه‌های خانگی

چرا باید قند خون خود را اندازه‌گیری کنید؟

اندازه‌گیری قند خون در خانه یکی از مهم‌ترین ابزارهای مدیریت دیابت است، زیرا به فرد امکان می‌دهد سطح قند خون خود را در زمان‌های مختلف روز بررسی کند. این کار کمک می‌کند تا اثربخشی دارو، رژیم غذایی و فعالیت بدنی ارزیابی شده و نوسانات غیرمنتظره شناسایی شوند. این نوسانات قند خون در شرایطی همچون زمان مصرف کربوهیدرات‌ها، مصرف دیرهنگام یا بیش از حد انسولین، داشتن فعالیت بدنی و تجربه استرس رخ می‌دهند. با ارزیابی منظم، می‌توان از بروز عوارض کوتاه‌مدت مثل افت یا افزایش قند خون جلوگیری کرد و اطلاعات دقیق‌تری برای ارائه برنامه درمانی بهتر به پزشک ارائه داد.

همچنین، شما با ثبت نتایج قند خون، روند رسیدن به اهداف درمانی‌تان را بهتر دنبال می‌کنید و اگر مانعی سر راه باشد، سریع متوجه می‌شوید و فرصت اصلاح دارید و این یعنی کنترل دقیق‌تر و زندگی آرام‌تر.

چه زمانی باید سطح قند خون خود را اندازه‌گیری کرد؟

افراد مبتلا به دیابت که از انسولین استفاده می‌کنند، معمولا لازم است در زمان‌های زیر قند خون خود را بررسی کنند:

• ناشتا یا بلافاصله پس از بیدار شدن (برای سنجش وضعیت پایه‌ قند خون)
• قبل از وعده‌های غذایی و میان‌وعده‌ها (برای تنظیم بهتر مقدار انسولین یا غذا)
• پیش از خواب (برای پیشگیری از افت قند خون شبانه)
• در صورت وجود احتمال افت قند خون (در صورت بروز لرزش، عرق سرد یا گرسنگی شدید)
• پس از درمان هیپوگلیسمی یا افت قند خون (برای اطمینان از بازگشت قند خون به محدوده مطلوب و اثبات آن)
• قبل و در حین انجام کارهای حساس و حیاتی مانند رانندگی (چون افت قند خون در این شرایط خطرآفرین است)
• قبل از فعالیت بدنی و ورزش (چون ورزش می‌تواند قند خون را کاهش دهد و نیاز به پیشگیری دارد)

برای آشنایی با اصول صحیح فعالیت بدنی در افراد مبتلا به دیابت، می‌توانید مطلب زیر را مطالعه کنید:

چگونه با دستگاه‌های خانگی قند خون بگیریم؟

برای استفاده از دستگاه اندازه‌گیری قند خون، طبق مراحل زیر عمل کنید:

• دست‌های خود را به‌خوبی بشویید و خشک کنید. وجود مواد غذایی یا هرگونه آلودگی روی انگشت می‌تواند نتیجه اندازه‌گیری را اشتباه نشان دهد.
• یک نوار تست بردارید و آن را داخل دستگاه قرار دهید. معمولا دستگاه به‌طور خودکار آماده اندازه‌گیری می‌شود.
• یک لانست جدید داخل قلم لانست قرار دهید. انگشت خود را با استفاده از آن خیلی ملایم سوراخ کنید تا قطره‌ای خون خارج شود.
• کناره نوار تست را به قطره خون انگشت نزدیک کنید و چند ثانیه همان‌جا نگه دارید تا نوار مقدار کافی خون را جذب کند و دستگاه بتواند قند خونتان را بخواند.
• پس از چند لحظه، عدد قند خون روی صفحه نمایش دستگاه ظاهر می‌شود و می‌توانید نتیجه را ثبت یا بررسی کنید.

وقتی دست‌هایتان سرد هستند، جریان خون به نوک انگشتان کاهش پیدا می‌کند. اگر برای ایجاد قطره کافی خون روی نوار تست مشکل دارید، قبل از شستشوی دست‌ها، آن‌ها را کمی گرم کنید تا جریان خون بهتر شود. همچنین، نوارهای تست ممکن است در اثر رطوبت یا دمای بسیار بالا یا پایین آسیب ببینند. همیشه درب ظرف نوارها را محکم ببندید و مکان نگهداری آن‌ها را به‌گونه‌ای انتخاب کنید که از این شرایط محافظت شوند.

برای آشنایی با نکات مهم در انتخاب مناسب‌ترین نوع انسولین، می‌توانید مطلب زیر را مطالعه کنید:

میزان خطای دستگاه قند خون چقدر است؟

دستگاه‌های CGM ابزارهای بسیار مفیدی برای کنترل قند خون هستند، اما محدودیت‌هایی هم دارند. مثل هر تکنولوژی دیگری، سیستم‌های CGM ممکن است دچار مشکل شوند، نتایج را نادرست نشان دهند یا گاهی از کار بیفتند.

برخی داروها و مکمل‌ها نیز می‌توانند دقت برخی سنسورهای CGM را تحت تاثیر قرار دهند و باعث شوند دستگاه CGM سطح قند خون شما را بالاتر یا پایین‌تر از مقدار واقعی نشان دهد. این داروها شامل موارد زیر هستند:

• استامینوفن
• هیدروکسی‌اوره
• ویتامین C (اسید اسکوربیک)

نکته! هیدروکسی‌اوره، دارویی برای درمان کم‌خونی داسی‌شکل است.

مقاله زیر، راهنمای کاملی در مورد سنسور دیابت نحوه استفاده از آن است:

محدوده هدف برای قند خون چقدر است؟

محدوده‌های زیر برای اکثر افراد مبتلا به دیابت (در زمان غیر بارداری) توصیه می‌شود. محدوده هدف شما می‌تواند بسته به سن، وضعیت سلامتی و برنامه درمانی شما متفاوت باشد. در این زمینه، همیشه توصیه‌های پزشک خود را دنبال کنید:

• قبل از وعده‌های غذایی: ۸۰ تا ۱۳۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر
• بعد از وعده‌های غذایی (۱ تا ۲ ساعت بعد): کمتر از ۱۸۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر

علاوه بر پایش منظم قند خون در خانه، اگر دیابت دارید، باید دست‌کم دو بار در سال آزمایش A1C انجام دهید. این آزمایش به شما کمک می‌کند وضعیت متوسط قند خون در طول ۳ ماه گذشته را ببینید و اهداف A1C خود را بررسی کنید.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر درباره استفاده ایمن از دستگاه قند خون خود سوال یا نگرانی دارید، حتما با پزشک خود در ارتباط باشید. سطح خیلی بالا یا خیلی پایین قند خون اگر برای مدت طولانی درمان نشود، می‌تواند خطرناک باشد. در شدیدترین موارد، ممکن است به تشنج، کما یا حتی مرگ منجر شود.

با حفظ قند خون در محدوده سالم می‌توانید از این عوارض جلوگیری کنید. اگر هرگونه علائم نگران‌کننده مثل تشنگی شدید، تکرر ادرار، خستگی، تاری دید یا بوی میوه‌ای دهان را تجربه کردید، فورا با پزشک تماس بگیرید.

توصیه‌ای از تیم دارو دات کام به شما

اندازه‌گیری منظم قند خون در خانه برای مدیریت موفق دیابت لازم است و به شما کمک می‌کند تاثیر غذا، دارو، فعالیت بدنی و استرس را بر بدن خود بشناسید. این پایش مداوم امکان تشخیص سریع نوسانات خطرناک قند خون و پیشگیری از عوارض کوتاه‌مدت و بلندمدت را فراهم می‌کند. توصیه می‌شود نتایج را ثبت کرده و در صورت مشاهده مقادیر غیرطبیعی، برای دریافت برنامه درمانی یا اصلاح سبک زندگی به موقع به پزشک مراجعه کنید. تجربه خود را از ارزیابی قند خون با دستگاه‌های خانگی با ما در میان بگذارید.